مقدمه
چاپ بهعنوان یکی از ابزارهای مهم تبلیغات و اطلاعرسانی، تابع قوانینی است که هم از نظر فنی و کیفیتی و هم از نظر فرهنگی، قانونی و اخلاقی باید رعایت شوند. عدم رعایت این ضوابط میتواند منجر به کیفیت پایین، هزینههای اضافی، تأخیر در تحویل، حتی مسئولیت قانونی باشد. در این متن، قوانین کلی و همچنین قوانین خاص برای چاپ لارج فرمت، افست و دیجیتال بررسی میشود.
قوانین عمومی مشترک بین انواع چاپ
-
رعایت شئونات فرهنگی و مذهبی
سفارشهایی که شامل محتوایی مغایر با قوانین کشور جمهوری اسلامی ایران هستند، مانند تصاویر خلاف عفت عمومی، استفاده ابزاری از تصویر بانوان، تصاویر نامناسب یا برخلاف اصول اخلاقی، موضوعات ممنوع تبلیغاتی، مطالبی که مروج خشونت یا خلاف قوانین کلی باشند، باید رد شوند یا اصلاح گردند. -
متن و زبان
استفاده از متن تمام لاتین به شکلی که مخاطب را به اشتباه به کالا یا خدمات خارجی بودن یک کالای داخلی بکشاند، ممنوع است. -
مالکیت حقوقی و احراز هویت
چاپ اوراق رسمی مثل سربرگ، فاکتور، قرارداد، ضمانتنامه و غیره، مشروط به احراز هویت قانونی سفارشدهنده است. چاپخانه مسئول نیست در صورتی که جعل یا سوءاستفاده از این اسناد شده باشد، مگر اینکه احراز هویت انجامیده باشد. -
ابعاد، رزولوشن، فرمت و رنگ فایل ارسالی
-
فایل باید با کیفیت مناسب ارسال شود؛ معمولاً حداقل رزولوشن برای چاپ افست و دیجیتال ۳۰۰ dpi است.
-
فضای رنگی (Color Mode) مناسب: معمولاً CMYK؛ زیرا RGB ممکن است در چاپ اختلاف رنگ ایجاد کند.
-
تبدیل فونت به مسیر (Outline) تا مشکلات عدم شناسایی فونت در چاپخانه پیش نیاید.
-
استفاده از فرمتهای استاندارد مثل PDF/X، TIFF، JPEG با کیفیت بالا و ذخیره صحیح فایلها.
-
-
حاشیهها و خط برش (Bleed / Safe Zone)
برای جلوگیری از حذف قسمتهایی از طرح در هنگام برش، باید حاشیهٔ امن برای متن و عناصر اصلی طراحی در نظر گرفته شود و تصویر زمینه (یا رنگ پسزمینه) تا بیرون از خط برش ادامه یابد. -
زمان تحویل و تغییرات سفارش
سفارشدهنده باید طرح نهایی را تأیید کند؛ پس از تأیید معمولاً امکان تغییرات بزرگ وجود ندارد یا همراه با هزینه و تأخیر است. کنسل کردن سفارش باید در بازه تعیین شده قابل انجام باشد؛ در غیر این صورت هزینههایی بابت مراحل انجام شده (طراحی، آمادهسازی) اخذ میگردد. -
تعهد نسبت به کیفیت و متریال مصرفی
چاپخانه باید متریال مناسب با شرایط محیطی (داخل، خارج، نور، رطوبت و غیره) استفاده کند، و جوهر یا مواد چاپی باید ماندگاری کافی داشته باشند. انتخاب نوع کاغذ یا بستر چاپ باید متناسب با کاربرد باشد.
قوانین و مقررات ویژه چاپ لارج فرمت
چاپ لارج فرمت شامل چاپ بنر، فلکسی، فضاهای تبلیغاتی محیطی بزرگ، و معمولاً متریالهایی با عرض بزرگ و طول نامحدود است. قوانین آن علاوه بر قوانین عمومی موارد زیر را در بر میگیرد:
-
نوع متریال و جوهر
انتخاب متریال مناسب با فضای نصب (داخل / خارج) ضروری است؛ مثلاً مقاومت در برابر نور خورشید، باران، رطوبت.
جوهری که برای فضای خارجی استفاده میشود باید ضد UV، با دوام و قابل تحمل شرایط جوی باشد. -
ابعاد و رزولوشن طراحی
در طراحی لارج فرمت، رزولوشن لازم معمولاً پایینتر از چاپ افست است چون فاصله دید زیاد است، اما حتما باید از کیفیت تصویر مناسب و بدون پیکسل شدن استفاده شود.
رعایت نسبتها و تناسبات طراحی با عرض و طول چاپ، به ویژه برای بنرهای بسیار بلند یا عریض. -
حاشیه امن و خطوط برش / دوخت
برای بنرها و فلکسیها معمولاً حاشیهای باید در نظر گرفته شود تا در هنگام برش و نصب، بخش مهم طرح حذف نشود. -
نصب و شرایط مکان
-
بنر یا فلکسی باید طوری نصب شوند که در برابر باد، باران، برف مقاوم باشند؛ مهارهای لازم در چهار طرف یا نقاط پشتیبانی درنظر گرفته شود.
-
محل نصب باید از نظر دید (فاصله مخاطب) بررسی شود تا متن و تصویر در ابعاد مناسب خوانا باشد.
-
-
تأیید طرح پیش از چاپ
-
معمولاً چاپخانه نمونه یا پیشنمایشی از طرح چاپشده (mock-up) به مشتری ارائه میدهد تا طراحی، رنگها، ابعاد و جزئیات تایید شود.
-
در صورتی که متریال خاصی انتخاب کرده باشد (مثلاً فلکسی بکلایت، مش، استیکر خاص) باید نمونه یا مشخصات متریال به مشتری ارائه شود.
-
قوانین و مقررات ویژه چاپ افست
چاپ افست عموماً برای تیراژ بالا، چاپ روی کاغذ یا مقوا، و مواردی که دقت رنگ و کیفیت بالا اهمیت دارد استفاده میشود. قوانین مخصوص آن به شرح زیر است:
-
آمادهسازی فایل طراحی
-
فایل طراحی باید با کیفیت بالا (حداقل ۳۰۰ dpi) تهیه شود.
-
استفاده از فضای رنگی CMYK برای تمامی اجزا (متن، تصویر) ضروری است.
-
تبدیل فونتها به مسیر (Outline) تا در چاپخانه مشکلی پیش نیاید.
-
شامل پیشنمایشهایی برای رنگ (Color Proof)، پرینت آزمایشی اگر لازم باشد.
-
-
متریال چاپی
انتخاب نوع کاغذ، گرماژ مناسب، روکش (گلاسه، مات، نیمهمات، UV) با توجه به کاربرد محصول ضروری است. -
تیراژ و اقتصادی بودن کار
چاپ افست معمولاً اقتصادیتر برای تیراژ بالا است؛ بنابراین سفارشدهنده باید برآورد کند که تعداد سفارش به حدی هست که هزینه آمادهسازی و دستگاه توجیه شود.
برای سفارشات خیلی کم، هزینه هر واحد ممکن است زیاد شود به دلیل هزینه ثابت آمادهسازی (پلیت، دستگاه، تنظیم رنگ). -
زمان آمادهسازی و تحویل
زمان آمادهسازی طرح، ساخت پلیت، تنظیم دستگاه، خشک شدن مرکب و برش باید در برآورد زمان سفارش محسوب شود.
پس از تأیید نهایی طرح، تغییرات معمولاً هزینهبر بوده و ممکن است دیر قابل انجام باشد. -
کنترل رنگ و کیفیت
چاپخانه باید استانداردهای کنترل کیفیت رنگ، توازن رنگها، بازتولید رنگ سازمانی (اگر موجود باشد) را رعایت کند.
همچنین باید از ابزارها و پروسههایی مانند پیشپردازش، تصحیح رنگ، proof و separation در مراحل طراحی و چاپ استفاده شود.- نکاتی که باید درباره چاپ افست بدانید:
- مد رنگی: تنها از مد رنگی CMYK استفاده شود. استفاده از سایر مدهای رنگی مانند RGB و Pantone مجاز نیست.
- وضوح تصویر: حداقل رزولوشن 300DPI الزامی است. استفاده از رزولوشن کمتر و یا تبدیل فایل بی کیفیت به 300DPI منجر به کاهش کیفیت چاپ میشود.
- فاصله برش (Trim zone): رعایت دقیق فاصله برش از چهار طرف فایل مطابق راهنمای محصول الزامی است. درج هرگونه اطلاعات مهم در این ناحیه ممکن است منجر به حذف آن در حین برش شود.
- رنگها:
- استفاده از رنگهای تنپلات (در محصول هایی مانند کتان، کارتی، گلاسه، UV و طلاکوب) به دلیل احتمال پشتزدگی و آسیب به محصول، مجاز نمیباشد.
- برای رنگ مشکی در پسزمینه از کد رنگی C85.M70.Y65.K100 برای محصولات عادی و C80.Y70.M70.K100 برای کارتهای مدیریتی استفاده شود.
- در صورت استفاده از رنگ سفید در پسزمینه مشکی، حتماً خط دور با ضخامت 0.5 پوینت و رنگ K100 ایجاد شود.
- QR Code: امکان عدم خوانایی و اسکن نشدن پس از چاپ وجود دارد.
- طراحی قرینه: از طراحی به صورت قرینه خودداری شود. خطای احتمالی برش میتواند باعث از بین رفتن حالت تقارن شود.
- امتداد رنگ: رنگها باید در تمام محدوده طراحی، حتی در بخش فاصله برش، امتداد داشته باشند تا از ایجاد سفیدی در لبههای کار جلوگیری شود.
- اختلاف رنگ: بین فایل طراحی و چاپ نهایی، ممکن است تا 15% اختلاف رنگ وجود داشته باشد. این اختلاف بین چاپهای مختلف تا 30% نیز میتواند برسد.
- کلیه سفارشات چاپی پس از تایید شدن به هیچ وجه امکان اصلاح، جایگزینی و کنسلی ندارد، لذا خواهشمند است قبل از ثبت سفارش دقت لازم را مبذول نمایید.
- مجموعه تعهدی در قبال غلط املایی، اشتباه متنی و کلیات متن موجود در سفارش ندارد.
- قبل از تایید نهایی، سفارش خود را به دقت بررسی نمایید.
- به دلیل عدم ثبات قیمت مواد اولیه احتمال افزایش قیمت تا قبل از تایید نهایی طرح وجود دارد. لطفا جهت جلوگیری از هرگونه سوء تفاهم قیمت محصولات را قبل از تایید نهایی استعلام بگیرید.
- چاپ طرح هايی که در آن از وجود مقدس زن استفاده يا سوء استفاده ابزاری و تبليغاتی شده باشد ممنوع است. چاپ هر نوع طرح با استفاده از عکس زن ايرانی يا خارجی خلاف مقررات می باشد.
- چاپ اقلام چاپي با متن تمام لاتين به نحوی که بيننده يا مصرف کننده را در هنگام استفاده، به سمت کالا يا خدمات خارجی منحرف نمايد، ممنوع می باشد. (به عنوان مثال چاپ جعبه يا کاتالوگ برای يک نوع کالا به نحوی که به غلط به مخاطب، خارجی بودن يک کالای توليد داخل القاء گردد.)
- چاپ سربرگ، فاکتور، برگ قرارداد، ضمانت نامه يا هرنوع اوراق تجارتی رسمی ديگر، منوط به احراز هويت قانونی صاحب سفارش خواهد بود.
- مسئوليت قانونی اعتبار مجوز چاپ آگهی يا هر نوع اوراق تبليغاتی جهت موسساتی همچون آموزشگاه ها، شرکت های خدماتی، شرکت های انبوه سازی، مراکز درمانی و بهداشتی و ... که نياز به اخذ مجوز چاپ آگهی از ارگان مربوطه دارند، برعهده شخص سفارش دهنده مي باشد.
- ملاک محاسبه زمان جهت ثبت سفارش های فوری تا ساعت 12 ظهر می باشد.
- فقط روز های کاری جز زمان مقرر محاسبه خواهد شد.
- در صورت منفی بودن صورتحساب از ارسال یا تحویل سفارشات معذوریم.
- شما می توانید قبل از سفارش نمونه جنس ها را بررسی نمایید اما به یاد داشته باشید بافت و ضخامت کاغذ، کـاور لـمینیت و هـمچنین کـیفیت چـسبندگی لیـبل ها در برند های مختـلف، متفاوت اسـت و خـرید مجموعه بر اساس موجودی بازار می باشد لـذا هنـگام سفارش این مـهم را در نظر بگیرد.
- توصیه مهم: توجه داشته باشید نوع سفارش خود را با توجه به حساسیت و اهمیت کارتان مشخص کنید.
- از قرار دادن هر نوع کادر در حاشيه طرح جداً خودداری نماييد زيرا احتمال نامتقارن شدن کارت پس از برش وجود دارد.
- قرینه بودن و وسط به وسط بودن طرح، تضمینی ندارد.
- کـليه کارهايی که در فرم های عمومی چاپ می شود، با 15% تا 20% اختلاف رنـگ نسبت به مانيتور استاندارد مواجه خواهند شد.
- مانیتورهای غیراستاندارد،گوشی موبایل و... به هیچ عنوان ملاک تشخیص رنگ نیست.
- نمونه ای که با چاپ دیجیتال جهت تایید محتوا و اندازه برای شما تهیه شده است، اختلاف رنگ فاحشی با نمونه نهایی چاپ افست دارد و قابل قیاس باهم نیست.
- به علت تغيير مـداوم مـواد اوليه ( کاغذ، مرکب، روکش ها...) و تـفاوت ميانگين رنـگی در هر فـرم وجود دارد.
- اختلاف فرم های عمومی از چـاپ تا چاپ بعدی تا 20% خواهد بود.
- چاپ يک سفارش در فرم های اشتراکي با نوبت چاپ های متفاوت باعث اختلاف رنگ در سفارشات تحويلی خواهد شد.
- مد نظر داشته باشید جنس های مختلف رنگ پذیری متفاوتی نسب بهم دارند، هیچگاه نمیتوان یک طرح را روی دو جنس مختلف مقایسه رنگ کرد.
- به علت مسایل فنی توليد، پشت کارت های دورو، در مقايسه با روی آن در شرايط متفاوتی چاپ مي شود. بنابراين اگر در طراحی رنگ هر دو طرف يکسان در نظر گرفته شود، باز هم پس از چاپ مقداری با هم متفاوت خواهد بود. علی الخصوص در مورد رنگ های حساس.
- کارهای تنپلات (رنگ پر) (رنگ تخت) به علت امکان ایجاد لک،تغییر رنگ، پشت زدگی و حباب دار شدن روکش سلفون ، عدم چسبندگی لمینت و . . . ضمانت چاپی ندارند.
- تمامی کارهایی که نیاز به خدمات (قالبسازی، قالبزنی، نیم تیغ، پرفراژ، شماره، صحافی و...) دارد، با 3تا 5 روز تاخیر تحویل می گردد.
- سايز سفارشات پس از برش نسبت به نوع خدمات سفارش مورد نظر تغيير خواهد کرد و ابعاد سفارش 3تا 5 میلی متر کوچکتر خواهد بود.
- در صورتی که اندازه را دقیق می خواهید، حتما قبل از تایید آن را به طراح اعلام نمایید. (کار باید بزرگتر از درخواست شما چاپ شود که پس از برش، اندازه دقیق شود)
- تمامی سفارشات چاپی با 3% تا 7% باطله يا کسری تحويل داده می شود. (حداکثر 3% مربوط به سفارشات بدون خدمات و حداکثر 7% مربوط به سفارشات دارای خدمات پس از چاپ)
- به طور کلی مجموعه مسئوليتی در قبال خوانده شدن بارکد نخواهد داشت، اما در اکثر موارد مشکلی نخواهد داشت.
- زمان اعلام شده برای آماده و تحویل سفارشات، تقریبی بوده و احتمال تاخیر 2 روزه وجود دارد. ( مشکلات باربری، حمل و نقل، خرابی وسرویس دستگاه ها) و برای جنس های مختلف این زمان متغیر است.
- جهت چاپ فرم های اشتراکی برچسب از برچسب کروم نقره ای استفاده می شود که جزء قدیمی ترین و بهترین برندها می باشد ولی این مجموعه ضمانتی در قبال چسبندی آن ندارد.
- در سفارشاتی که يووی موضعي (برجستگی) و يا طلاکوب دارند امکان 2 ميلیمتر جابجايی ميان چاپ و کليشه وجود دارد.
- در صورت خرابی کمتر از 40% (خارج از قوانین ذکر شده) مبلغ آن به شما عودت داده خواهد شد و بیشتر از 40% مجدد چاپ می شود.
- لطفا کار را پس از تحویل، بررسی نموده و درصورت هرگونه مشکل با ما تماس بگیرید.
- گارانتی چاپ حداکثر تا 7 روز پس از تاریخ تحویل سفارش، پاسخگو می باشد.
- نکاتی که باید درباره چاپ افست بدانید:
قوانین و مقررات ویژه چاپ دیجیتال
چاپ دیجیتال شامل چاپ مستقیم از فایل دیجیتال به مدیوم چاپ است؛ معمولاً برای تیراژ پایینتر، سفارشهای سریع و زمانی که تغییرات زیاد مد نظر باشد. قوانین ویژه این روش:
-
سرعت و انعطاف در تولید
چون چاپ دیجیتال نیاز به ساخت پلیت ندارد، زمان آمادهسازی کمتر است و امکان تغییرات نهایی طرح وجود دارد. اما معمولاً هزینه واحد چاپ برای هر نسخه در تیراژ پایینتر بالاتر است. -
کیفیت فایل و رنگ
همانند چاپ افست، فایل باید دارای رزولوشن مناسب (معمولاً ۳۰۰ dpi) باشد. برای چاپ دیجیتال که جزئیات صاف مهم هستند، وضوح تصاویر اهمیت دارد.
فضای رنگی CMYK و تطبیق رنگها به چاپ ضروری است. -
متریال و محدودیتها
برخی کاغذها و متریالها برای چاپ دیجیتال مناسب نیستند یا باعث مشکلاتی مثل جذب متفاوت جوهر، کشیدگی، یا اختلاف رنگ میشوند.
برای چاپ دیجیتال روی متریالهای بزرگ یا ضخیم، تجهیزات چاپخانه باید توانایی این چاپ را داشته باشد. -
تعدیل هزینهها در تیراژ پایین
برای سفارشاتی کمشمار یا کارهایی که نیاز به چند نمونه دارد، چاپ دیجیتال میتواند مقرون به صرفهتر باشد.
سفارشهای دیجیتال معمولاً پیشپرداخت دارند یا هزینه طراحی جداگانه محاسبه میشود. -
تحویل، بازبینی و تغییرات
مشابه افست، طرح باید قبل از چاپ نهایی توسط مشتری تأیید شود؛ پس از چاپ امکان اصلاحات وجود ندارد.
در قرارداد یا سفارش دیجیتال باید زمان تحویل مشخص باشد؛ هر گونه تأخیر یا اشکال فنی باید در مقررات سفارش درج شود.
نتیجه گیری
با توجه به موارد فوق، سفارشدهنده و چاپخانه هر دو مسئولند تا:
-
پیش از ارسال طرح، تمامی مقررات قانونی، فنی و فرهنگی را بررسی نمایند؛
-
طراحی از نظر رنگ، فرمت، رزولوشن و متریال مناسب باشد؛
-
قلمرو قانونی کشور در زمینه تبلیغ، نشر تصویر و استفاده از محتوای بصری رعایت شود؛
-
توافق شفافی در مورد زمان تحویل، هزینه، شرایط تغییر یا کنسل شدن سفارش وجود داشته باشد؛
-
کیفیت چاپ و دوام متریال مطابق با کاربرد مورد نظر باشد (داخل/خارج، مقاومت در برابر نور، شرایط جوی، رطوبت و غیره)
-
چاپ معصومی همیشه در کنار شماست.
